Củ mã thầy là củ gì, có tác dụng gì, trồng ở đâu ?

Củ mã thầy là củ gì, có tác dụng gì, trồng ở đâu ?là vấn đề quan tâm của rất nhiều bạn đọc, hiểu được thắc mắc này, bài viết hôm nay xin chia sẻ đến bạn một số nội dung để giải đáp vấn đề này. Mời bạn cùng đón xem!

Củ mã thầy là củ gì?

Củ mã thầy hay còn gọi là củ năn, ô vu, địa lật, bột tề, ô từ, hắc sơn lăng, thủy vu… tên khoa học là Heleocharis dulcis (Burm.f.). Củ mã thầy là một loại củ mọc dưới nước to bằng củ hành, bên ngoài mang lớp vỏ màu nâu đen.

Cây có củ to mọc dưới nước. Thân không có lá, tròn dài, gần như chia đốt, ngoài mặt có khía dọc, phía trong có nhiều vách ngang. Lá được thay thế bởi những bẹ hình trụ. Cụm hoa chỉ gồm có một bông nhỏ màu vàng nâu ở ngọn. Củ Mã thầy to bằng củ hành, ngoài có lớp vỏ màu nâu đen. Cây Mã thầy được trồng ở những vùng núi cao lạnh gần biên giới Việt Nam và Trung Quốc.

Tác dụng của củ mã thầy trong y học cổ truyền

Củ mã thầy có mùi vị gần giống như bắp, chứa nhiều potassium, riboflavin, magnésium, đồng, sắt, phosphor và các vitamin nhóm B và C, được xem là một loại thực phẩm bổ dưỡng có khả năng chữa trị được nhiều bệnh.

Trong y học cổ truyền, mã thầy được nói đến rất sớm trong các y thư cổ như Biệt lục, Bản thảo cương mục, Bản thảo cầu nguyên, Bản thảo cầu chân, Bản thảo tái tân, Nhật hoa tử bản thảo, Trấn nam bản thảo, Bản kinh phùng nguyên… trên cả hai phương diện thực phẩm và dược phẩm. Theo dược học cổ truyền, mã thầy vị ngọt, tính mát, có công dụng thanh nhiệt sinh tân, lương huyết giải độc, hóa đàm tiêu tích, lợi niệu tiêu thũng, minh mục chỉ huyết…,

Củ mã thầy thường được dùng để chữa các chứng bệnh như nhiệt bệnh thương tân (sốt cao mất nước), hoàng đản (vàng da), huyết nhiệt tiện huyết (tiểu ra máu do huyết nhiệt), trĩ sang hoặc lỵ tật tiện huyết (đại tiện ra máu do trĩ hoặc lỵ), niệu lạc kết thạch (sỏi đường tiết niệu), mục xích (đau mắt đỏ), phế táo, đàm nhiệt khái thấu (viêm phế quản, viêm họng… do đàm nhiệt), ung thũng sang độc (mụn nhọt, viêm loét da niêm mạc, nhọt độc…), mụn cóc…

Một trong những nguyên tố khoáng chất phong phú trong củ mã thầy chính là kali. Trong khi đây là loại khoáng chất đóng vai trò vô cùng quan trọng với cơ thể cũng như hệ thần kinh. Bên cạnh đó, lượng iốt và mangan của củ mã thầy cũng giúp tăng cường sức khỏe tuyến giáp. Trong nửa chén củ mã thầy chứa 10% hàm lượng vitamin B6, 7% riboflavin (vitamin B2) và 6% thiamin (vitamin B1), vì vậy ăn củ mã thầy cùng các loại rau quả khác là cách tốt nhất để bổ sung vitamin cho cơ thể.

Một số bài thuốc từ củ mã thầy

Thanh nhiệt, giải độc, lợi tiểu: Củ mã thầy 100g, đới tử, đường phèn 30g, 2.000ml. Đun nước sôi để nhỏ lửa 20 phút.

Bổ phế thận: Củ mã thầy 100g, bầu dục lợn 2 cái, cắt đôi, đường phèn 30g đập nát, 2.000ml nước. Làm sạch đun sôi 25 phút.

Khử mỡ, hạ áp, tiêu thũng, thanh nhiệt: Củ mã thầy 100g, thịt heo nạc 300g, rau cần 200g, dầu, hành, đường xào chín.

Chữa sởi, thủy đậu: Củ mã thầy tươi, sinh tân chữa khát cho trẻ em, cho nhai nhỏ, nếu non nhai nuốt cả nước lẫn cái. Hoặc mài bột pha nước uống và làm bánh ăn còn giúp tiêu hóa tốt, chữa tích trệ ở trẻ em, nhiều đờm dãi.

Tuyết canh thang chữa tràng nhạc bọc mủ sưng to: Củ mã thầy 150g, da sứa 90g, củ mã thầy bỏ vỏ, da sứa ngâm rửa sạch. Hấp chín chia 2 lần ăn hết trong ngày, ăn liền 10 ngày.

Chữa ho gà: Mật ong 50g, màng mề gà 10g sao vàng tán bột, tỏi 10 tép ép lấy nước. Củ mã thầy 500g ép lấy nước. Cho vào một lượng nước vừa phải đun sôi. Ngày uống 2 lần, mỗi lần 3 thìa con.

Chữa chứng đái ra máu: Củ mã thầy 150g, rau câu, râu ngô mỗi thứ 30g, sắc uống.

Chữa chứng mụn nước: Củ mã thầy 6 củ, rửa sạch giã nát, lòng trắng trứng 1 quả, trộn đều bôi lên.

Chữa chứng đầu vú nứt nẻ: Củ mã thầy 6 củ giã nát ép lấy nước, thêm một ít băng phiến bôi lên.

Những lưu ý sử dụng củ mã thầy

Bạn nên lưa chọn những củ mã thầy chắc thịt không mềm. Khi bỏ phần vỏ bên ngoài thì tiến hành dùng dao bén bắt đầu cắt bỏ phần trên và dưới của củ mã thầy, sau đó cắt xung quanh các cạnh đến khi sạch hết vỏ. Củ mã thầy chưa gọt vỏ cần bọc trong túi giấy, bảo quản ngăn mát tủ lạnh được 1-2 tuần.

Những món ngon có thể chế biến từ loại củ mã thầy chính là nấu canh, xào với tôm, thịt và rau củ, hầm cùng thịt gà, đuôi heo, kho với sườn, tôm…Bên cạnh đó, loại củ này còn được dùng để tạo ra những món ngọt vô cùng tuyệt vời như: nấu chè với đậu xanh, sâm bổ lượng, nhãn nhục, bạch quả, trứng gà hoặc làm bánh, nấu nước mát…

Do đặc tính của củ mã thầy là tính hàn, nên chúng không phải là thực phẩm nên chọn đối với những người có thể trạng tính hư hàn với những triệu chứng như: sợ lạnh, tay chân lạnh, hay đau bụng đại tiện lỏng, ăn kém tiêu…

Bởi môi trường sinh trưởng của củ mã thầy là dưới bùn lầy, nên loại củ này rất thường bị bệnh sán lá. Chính vì vậy, khi tiến hành sơ chế bạn nên lưu ý gọt thật sâu nơi cuống để có thể loại bỏ toàn bộ nơi cư trú của các ký sinh trùng đường ruột. Đồng thời, chỉ nên sử dụng các bài thuốc với củ mã thầy, ngâm rượu hoặc ép nước ép chín rồi uống.

Với bài viết: Củ mã thầy là củ gì, có tác dụng gì, trồng ở đâu ? chia sẻ trên, hi vọng giúp bạn nắm bắt rõ, có nguồn thông tin đầy đủ để hiểu rõ hơn về tác dụng, cũng như cách sử dụng loại củ này để giúp ích cho sức khỏe.

Trước:
Sau:

Check Also

Uống sữa đậu nành có gây vô sinh không ?

Sữa đậu nành là thức uống giàu dinh dưỡng được nhiều người ưa chuộng. Tuy …

Leave a Reply

Bạn đang xem Củ mã thầy là củ gì, có tác dụng gì, trồng ở đâu ?